یکی از نعمت های الهی که از تقّدس خاصی در مذاهب مختلف برخوردار است، نعمت آب می باشد. ارزش و جایگاه این نعمت پاک الهی در دین مبین اسلام بدآنجا می رسد که احادیث و روایات متعددی از حضرت محمد (ص) و ائمه معصوم (ع) درباره چگونه مصرف کردن و صرفه جویی آب بیان شده و گاه این احادیث تا آنجا به جزئیات می پردازد که خاتم النبیین در روایتی، میزان مصرف آب برای وضو و غسل را به ترتیب کمتر از یک و سه لیتر بیان می کند که این نشان از اهمیت آب به عنوان عنصر اساسی حیات بشر و لزوم صرفه جویی و مصرف صحیح آن می باشد.
با توجه به کاهش میزان بارندگی شهرستان میبد و افزایش روز افزون جمعیت شهری میبد و لزوم رعایت در نحوه مصرف آب، به سراغ رئیس امور آب و فاضلاب میبد رفتیم تا بیشتر در جریان کم و کیف وضعیت آب در میبد قرار گیریم.
آقای موسوی ضمن معرفی خودتان بفرمائید که سابقه لوله کشی آب در میبد به چه سالی باز می گردد؟
به نام آنکه آب را آفرید و از آب همه چیز را زنده گردانید. با سلام و احترام خدمت جنابعالی و خوانندگان محترم دوهفته نامه میبد نوین و آرزوی موفقیت و شادکامی برای شما عزیزان، سید محمدرضا موسوی هستم، دارای فوق دیپلم آب و فاضلاب و مهندسی عمران گرایش عمران می باشم و مدت 13 سال است که در خدمت همشهریان عزیز هستم، علاوه بر آن در سال 71 نیز مدتی به عنوان معاونت فنی و رئیس آب و فاضلاب شهرستان اردکان مشغول به فعالیت بودم.
عملیات شبکه لوله کشی آب در میبد قبل از سال 1350 آغاز و در سال 71 در راستای اجرای قانون تشکیل شرکت آب و فاضلاب، سازمان آب میبد از شهرداری جدا و به شرکت آب و فاضلاب استان یزد ملحق و اداره آب و فاضلاب میبد تشکیل گردید.
آب مصرفی میبد از چه منابعی تأمین می گردد؟
از زمان شروع تا سال 1379 آب آشامیدنی و بهداشت همشهریان از طریق چاه های عمیق تامین می گردید و از سال 79 تاکنون از طریق خط انتقال آب زاینده رود و در مواقع کمبود و یا قطع آب از طریق چاه تامین می گردد. در سالهای اخیر با جداسازی قسمتی از شبکه آب فضای سبز از آب شرب با همکاری شهرداری، 70 درصد حجم فضای سبز توسط آب چاه آبیاری می شود و در نتیجه مردم از آب انتقالی زاینده رود بهره بیشتری می برند.
میزان مصرف آب برای هر نفر به چه میزان است و این رقم در میبد چه وضعیتی دارد؟
میزان مصرف آب بر اساس الگوی مصرف، برای هر مشترک خانگی در هفت ماه عادی سال 20 مترمکعب و برای پنج ماه گرم سال 25 مترمکعب در ماه می باشد. بر اساس فروش آب سال 87، میانگین مصرف خانگی هر میبدی در روز 155 لیتر بوده است.
آیا آمار ریزتری از مصرف مشترکین خانگی دارید؟
بله، از مجموع 20 هزار و 696 اشتراک خانگی، حدود 20 درصد آنها از پرداخت هزینه آب و آبونمان معاف هستند (حدود 3900 مشترک). حدود 52 درصد مشترکین خانگی بین هفت تا 20 مترمکعب در ماه مصرف آب دارند و 16 درصد مشترکین نیز بین 21 تا 25 مترمکعب و 10 درصد نیز بین 26 تا 40 مترمکعب و حدود 3 درصد از مشترکین خانگی میبد نیز بیش از دو برابر الگو، آب مصرف می کنند.
میزان مصرف مشترکین آب میبد به تفکیک مصرف چه وضعیتی دارند؟
بر اساس آمارهای سال 87، میانگین مصرف اشتراک خانگی 7/14 مترمکعب در ماه بوده است، همچنین در بخش تولیدی شهرستان نیز ماهیانه هر مشترک به طور میانگین، 66 متر مکعب آب مصرف دارد و میانگین مصرف ماهیانه هر مشترک تجاری شهرستان، 1/6 مترمکعب و متوسط مصرف در مشترکین اداری شهرستان، ماهیانه 2/62 مترمکعب است که این میزان برای هر یک از مشترکین اماکن مذهبی 2/28 مترمکعب در ماه است و هر نانوایی شهرستان نیز بطور میانگین 7 مترمکعب آب در ماه مصرف می کند.
علاوه بر این میانگین مصرف هر انشعاب فضای سبز میبد ماهیانه 1100 مترمکعب است که اگر مجموع مصارف فضای سبز را به کل جمعیت شهری میبد تقسیم کنیم سهم هر نفر 35 لیتر در روز محاسبه می گردد.
با این اوصاف مصرف آب مشترکین خانگی میبد چه وضعیتی دارد؟
میانگین مصرف آب مشترکین خانگی در میبد در مقایسه با میانگین مصرف کشوری، آمار خوبی است. میانگین میزان مصرف کشور بیش از 70 درصد الکوی مصرف می باشد که بر اساس آمار بانک جهانی، مصرف آب آشامیدنی و بهداشت برای هر نفر 100 مترمکعب در سال تعیین شده است ولی در میبد با توجه به آماری که داریم، تقریبا مطابق با آمار بانک جهانی است.
بیشترین مصرف آب در ماه های گرم سال صرف چه اموری می شود؟ آیا آماری از آن در اختیار دارید؟
بیشترین مصرف آب شرب و بهداشتی در مناطق کویری و خشک، صرف خنک کردن هوا توسط کولرهای آبی می شود و در ماه های تیر و مرداد بر اساس آمارهای موجود به طور متوسط هر کولر بیش از 400 لیتر در روز مصرف آب دارد که حدود 30 درصد تولید آب شهر در این زمینه مصرف می شود. (اگر یک کولر 7000 بطور 24 ساعته در دو ماه تیر و مرداد (ماههای گرم سال) روشن باشد، بیش از 700 لیتر در روز مصرف آب دارد که با انجام اقداماتی نظیر نصب سایبان برای کولر و عایق بندی کانالهای آن، میزان مصرف آب کاهش می یابد).
بعد از موضوع خنک کردن هوا، بیشترین مصرف آب در بخش فضای سبز خانگی و شهری می باشد.
چه راهکارهایی برای کاهش هدر رفت آب پیش بینی می کنید؟
از آنجائیکه بیشترین مصرف آب، به بخش کشاورزی اختصاص دارد و مهمترین و بزرگترین میزان هدر رفت آب در این بخش است باید با جایگزین کردن روشهای نوین آبیاری به جای روشهای سنتی از اتلاف این نعمت الهی جلوگیری کنیم. دومین اقدام، استفاده از آب خام برای مصارف صنعتی و فضای سبز است تا از استفاده آب با کیفیت قابل شرب در این بخش جلوگیری شود که برای این کار احداث و راه اندازی طرحهای فاضلاب از اهمیت بسزایی برخوردار است.
استفاده از شیرهای کم مصرف و کاهنده، یکی دیگر از روشهای صرفه جویی در مصرف آب است. همچنین فرهنگ سازی و اطلاع رسانی در خصوص اهمیت، جایگاه و تقدس دینی آب در سطوح مختلف جامعه و جلب توجه هموطنان به این امر نقش مهمی در کاهش هدر رفت آب دارد.
چه آزمایشهایی در شهرستان میبد روی آب صورت می گیرد؟
در شهرستان میبد علاوه بر کلر سنجی روزانه در نقاط مختلف شهر و آزمایش بروی آب چاه و آب انتقالی زاینده رود، از مخازن، شبکه و خط انتقال آب نیز بصورت ماهیانه نمونه برداری و مورد آزمایش قرار می گیرند. در مجموع، 24 مورد نمونه ای که ماهیانه از شبکه، چاه و مخازن در سطح شهر برداشت می شود در آزمایشگاه مورد آزمایشهای فیزیکی، شیمیایی (سختی آب، سدیم، پتاسیم، منیزیم، نیترات، و ...)، میکروبیولوژی و کلر سنجی قرار می گیرند.
با توجه به آزمایشات انجام شده، خوشبختانه تاکنون هیچ نمونه آلودگی در آب میبد مشاهده نشده که در این خصوص از شبکه بهداشت میبد نیز به دلیل همکاری صمیمی با این امور کمال تشکر را داریم.
عملکرد امور آب و فاضلاب میبد در سال گذشته را بیان کنید؟
اقداماتی که در سال گذشته (87) از سوی این امور در میبد صورت گرفت عبارتند از: واگذاری 994 فقره انشعاب و نصب 1033 نمونه از آن، مرمت 133 مورد شبکه اصلی و 176 مورد شبکه فرعی شهرستان، مرمت و رفع عیب انشعابات با مجموع 2527 مورد، تعویض 1248 فقره کنتور خراب، استاندارد سازی 1043 مورد از انشعابات، اصلاح و توسعه شبکه توزیع آب شهرستان به میزان 20 کیلومتر، خرید حدود 5 میلیون مترمکعب آب زاینده رود، تولید 5/1 میلیون متر مکعب آب چاه جهت فضای سبز و مشترکین شهرستان، ساخت 47 باب حوضچه شیر فلکه آب به منظور داشتن کمترین قطع آب مشترکین در زمان حادثه در نزدیکترین مکان، اتمام مخزن 10 هزار مترمکعبی ذخیره آب با هزینه ای بالغ بر 9 میلیارد ریال، اجرای شبکه جمع آوری فاضلاب شهرک شهدا و امام جعفر صادق (ع) به میزان 7 کیلومتر، شروع عملیات ساخت مخزن 5 هزار مترمکعبی با هزینه ای بالغ بر 6 میلیارد ریال، تامین آب شرب بفروئیه به میزان 25 لیتر در ثانیه، شروع عملیات اجرایی خط انتقال آب به روستاهای مهرآباد و رکن آباد که تاکنون حدود 95 درصد پیشرفت داشته، جدا سازی شبکه فضای سبز بلوار قاضی میرحسین با همکاری شهرداری و مواردی از این قبیل.
همچنین از جمله اقدامات آتی را می توان به اجرای شبکه فاضلاب و راه اندازی تصفیه خانه فاضلاب میبد، اصلاح و توسعه شبکه آب میبد و ساخت مخازن جدید در حد استاندارد اشاره کرد.
در صورت قطع کلی آب، این شهر چند روز ذخیره آب دارد؟
در حال حاضر با مجموع 5 باب مخزن ذخیره آبی که در میبد وجود دارد در صورت قطع کلی آب، آب مورد نیاز مردم میبد تا 17 ساعت را در اختیار داریم که با بهره برداری از مخزن 5 هزار مترمکعبی در دست اجرا، این میزان به 21 ساعت افزایش می یابد.
آقای موسوی در پایان اگر توصیه ای در خصوص مصرف آب دارید بیان کنید؟
نکته قابل توجه اینکه در سال 76 حدود 16 هزار مشترک در شهر میبد تحت پوشش امور آب میبد بودند اما این رقم در زمان فعلی تقریبا به 2 برابر افزایش یافته است اما در مقابل ظرفیت آب انتقالی تفاوت چندانی نداشته است، برای همین است که همه ما باید توجه داشته باشیم که در جامعه ای زندگی می کنیم که روزانه با افزایش جمعیت و ارتقاء سطح بهداشت روبرو هستیم که هر دوی این موارد نیاز ما را به آب سالم بهداشتی افزایش می دهد، از سوی دیگر محدودیت هایی نیز از نظر تامین آب و کمبود منابع آبی با توجه به کویری بودن منطقه وجود دارد. بنابراین همگی باید با مصرف صحیح آب و رعایت الگوی مصرف یک نوع امانتداری از منابع کنونی برای آیندگان داشته باشیم که این مصرف صحیح را می توان از 2 منبع آموزش داد.
یکی آموزش رسمی که مهمترین ابزار کار آموزش و پرورش و مدارس است و دیگری از طریق کانون گرم خانواده و نقش مادران در این زمینه است.
نقش زنان در تخصیص منابع در خانواده غیر قابل انکار است و تقریبا هر نوع مدیریت منابع در خانواده بر عهده زن می باشد بگونه ای که کارشناسان علوم اجتماعی، زن را به عنوان یک طراح و برنامه ریز در سبد خانوار معرفی می کنند که امیدواریم زنان میبدی در مقوله مصرف و آموزش صحیح و مدیریت آب چون گذشته نقش خود را در خانواده به خوبی ایفا کنند.
به این نکته نیز اشاره کنم که شماره تلفن های 122، 7752047 و 7752350 بطور شبانه روز در خدمت مردم است تا در صورت بروز حادثه در سیستم انتقال آب در اسرع وقت به پرسنل این امور اطلاع دهند تا در کوتاهترین زمان نسبت به رفع مشکل اقدام شود.
همچنین از همشهریان عزیز تقاضا داریم در صورتیکه کنتور آنها بیش از یک دوره قرائت نشد، در اولین فرصت شماره کنتور خود را از طریق شماره تلفن های مذکور به امور آب و فاضلاب شهرستان اطلاع دهند و با پرداخت به موقع قبوض آب، در فراهم نمودن شرایط خدمت بهتر به همشهریان، ما را یاری نمایند.
در پایان بر خود لازم می دانم از همیاری همه مردم شریف شهرستان که پرسنل این امور را یاری می نمایند تشکر نموده و از پرسنل زحمت کش هم که شبانه روز در جهت رفاه حال عموم تلاش می کنند تقدیر می گردد.
خدایا باران رحمت، این نعمت بی منتت را بر ما کویر نشینان نازل فرما، به امید سالی پر باران و دور از هرگونه حادثه برای شما عزیزان.